/** * */

Zeeslagen

Een zeeslag is een gevecht tussen oorlogsschepen. De meeste zeeslagen hebben zich op volle zee afgespeeld, maar een aantal hebben ook plaats gehad op meren of rivieren. De eerste zeeslag waarvan de historie melding maakt had plaats in 1210 v. Chr. bij Cyprus.

Hoewel de aard van de schepen die betrokken waren in zeeslagen drastisch is veranderd, van triremen via zeilschepen tot slagschepen, onderzeeboten en vliegdekschepen, zijn de meeste tactische principes hetzelfde gebleven, zoals het belang van manoeuvres voorafgaand aan de werkelijke strijd en de wenselijkheid van het afbreken van de strijd om niet het verlies van de gehele vloot te riskeren.

Een lijst met zeeslagen in de Eerste Wereldoorlog:

Slag bij Helgoland - 28 augustus 1914

Slag bij Coronel - 1 november 1914

Slag bij de Falkland-Eilanden - 8 december 1914

Slag bij de Doggersbank - 24 januari 1915

Slag bij Jutland (Slag voor het Skagerrak) - 31 mei / 1 juni 1916

Tweede Slag bij Helgoland - 17 november 1917

Bij bovengenoemde zeeslagen was nooit sprake van een machtsevenwicht en zeker niet als er dreadnoughts aan te pas kwamen. Slechts tweemaal is er tijdens de Eerste Wereldoorlog sprake geweest van confrontaties tussen dreadnoughts van beide partijen: tijdens de Slag bij de Doggersbank (24 januari 1915) en tijdens de Slag voor het Skagerrak (31 mei / 1 juni 1916). Nergens zijn deze conflicten zo nauwgezet te boek gesteld als in de officiële Engelse en Duitse geschiedschrijvingen en alle schilderingen daarna – voor zover het niet persoonlijke herinneringen van overlevenden geldt – zijn daarop – al dan niet aangedikt of aangelengd – gebaseerd. Doch het gebruik van officiële geschiedschrijvingen is niet zonder gevaar, aangezien deze niet door een neutrale partij werden geschreven. Gelukkig wordt er tegenwoordig steeds vaker onderzoek gedaan gebaseerd op originele documenten, kaarten en verslagen. Een prachtig voorbeeld hiervan is: J. Campbell's, Jutland: An Analyses of the fighting, London, 1998.

De Engelse geschiedschrijving, oorspronkelijk verschenen tussen 1920 en 1931, bestaat uit 5 delen en is recent (febr. 2005) herdrukt in 5 paperbacks à £ 18 per stuk (niet te verwarren met de hard-cover reprint die 1995-97 is verschenen en ook nog verkrijgbaar is, £ 33 per stuk): Naval Operations, uitgave Naval & Military Press. Pikant detail is dat de gezaghebbende auteur Julian S. Corbett enkele uren na voltooiing van deel 3 (waarin de Slag voor het Skagerrak of de Slag bij Jutland, zoals de Engelsen het noemen wordt beschreven) de laatste adem uitblies, zozeer was hij in de ban van zijn verhaal.

Niet meer verkrijgbaar, althans anders dan antikwarisch, is de Duitse geschiedschrijving, geheten Der Krieg zur See 1914-1918, die tussen 1920 en 1966 te Berlijn / na 1945 te Frankfort a.d. Main bij E.S. Mittler & Sohn is verschenen en door verschillende auteurs is geredigeerd en die liefst 22 delen telt; voor de goede orde hieronder de volledige opsomming:

Der Krieg in der Nordsee. (7 dln.)

  • 1. Vom Kriegsbeginn bis Anfang September 1914, 1920. xv, 293 p.; 35 bijln.
  • 2. Von Anfang September bis November 1914, 1922. xiv, 340 p.; 14 bijln.
  • 3. Von Ende November 1914 bis Anfang Februar 1915, 1923. xiii, 300 p.; 18 bijln.
  • 4. Von Anfang Februar bis Ende Dezember 1915, 1924. xv, 442 p.; 16 bijln.
  • 5. Von Januar bis Juni 1916, 1925. xx, 568 p.; A-G, 36 bijln. (zowel in één band als in twee afzonderlijke banden verschenen).
  • 6. Von Juni 1916 bis Frühjahr 1917, 1937. xii, 352 p.; 18 bijln.
  • 7. Vom Sommer 1917 bis zum Kriegsende 1918, 1965. xiv, 368 p.; bijln.

N.B. Van deel 7 is in 2006 een geannoteerde 2de editie verschenen: vi, 486 p., 14 bijln. (uitg. Mittler, Hamburg).

Der Krieg in der Ostsee. (3 dln.)

  • 1. Von Kriegsbeginn bis Mitte März 1915, 1921. x, 290 p.; 12 bijln.
  • 2. Das Kriegsjahr 1915, 1929. xvi, 385 p., 8 bijln.
  • 3. Von Anfang 1916 bis zum Kriegsende, 1964. xv, 462 p.; 5 bijln.

Der Kreuzerkrieg in den ausländischen Gewässern. (3 dln.)

  • 1. Das Kreuzergeschwader, 1922. xvii, 456 p.; 10 bijln.
  • 2. Die Tätigkeit der kleinen Kreuzer Emden, Königsberg und Karlsruhe. Mit einem Anhang: Die Kriegsfahrt des kleinen Kreuzers Geier, 1923. xvi, 374 p.; 10 bijln.
  • 3. Die deutschen Hilfskreuzer, 1937. vi, 374 p.; bijln.

Der Krieg in den türkischen Gewässern. (2 dln.)

  • 1. Die Mittelmeer-Division, 1928. xvi, 430 p.; 20 bijln.
  • 2. Der Kampf um die Meerengen, 1938. xi, 221 p.; 16 bijln.

Die Überwasserstreitkräfte und ihre Technik. (1 dl.)

  • Die Überwasserstreitkräfte und ihre Technik, 1930. xii, 314 p.

Der Handelskrieg mit U-Booten. (5 dln.)

  • 1. Vorgeschichte, 1932. xii, 269 p.; bijln.
  • 2. Februar bis September 1915, 1933. xi, 299 p.; 8 bijln.
  • 3. Oktober 1915 bis Januar 1917, 1934. xii, 400 p.; bijln.
  • 4. Februar bis Dezember 1917, 1941. vi, 559 p.; bijln.
  • 5. Januar bis November 1918, 1966. viii, 447 p.; 3 bijln.

Die Kämpfe der kaiserlichen Marine in den deutschen Kolonien (1 dl.)

  • Die Kämpfe der kaiserlichen Marine in den deutschen Kolonien. Tsingtau / Deutsch Ostafrika. 1935. xvi, 330 p., 4 bijl.
Afkomstig van WO1Wiki NL, de Vrije Encyclopedie. "http://www.forumeerstewereldoorlog.nl/wiki/index.php/Zeeslagen"
Personal tools