/** * */

Canon de 12 culasse

technische tekekening van het zijaanzicht van het canon de douze culasse
Enlarge
technische tekekening van het zijaanzicht van het canon de douze culasse
Canon de 12 culasse
Gebouwd door:
Bouwjaar: 1883-
Gewicht geschut: kg
Totale lengte:
Lengte loop: 167.64 m
Gewicht granaat: 12 kg
Kaliber: 120 mm
Elevatiehoek: min 16° tot plus 23°
Traverse: {{{traverse}}}
Vuursnelheid: 6 schoten/minuut
Mondingssnelheid: 288 m/s
Bereik: 3800 m
Gebruik: Frankrijk
Bijzonderheden: Speciaal ontworpen voor inzet in forten


De volledige naam van dit stuk is Canon de 12 de flanquement de 1884 "Douze de culasse"".

Inhoud

De verdediging van Frankrijk na 1870

  • Na de Frans-Duitse oorlog werd de Frans-Duitse grens naar het westen opgeschoven op een lijn die weinig natuurlijke verdedigingsvoordelen bood. Daarom werd besloten een gigantisch fortificatieprogramma uit te voeren, met 4 versterkte plaatsen omringd door talrijke forten, intervalwerken, infanteriestellingen en batterijen langs de grens met Duitsland (bekenste en meest noordelijke zijn de Forten bij Verdun) Tussen de twee noordelijke en twee zuidelijke "places fortes"" werd een fortenlinie gelegd. Het was de bedoeling dat het Duitse leger de versterkte linies zou vermijden en in het opengelaten gat "Trouée des charmes" zouden duiken, waar het Franse leger ze kon opwachten en in de flanken aanvallen.
  • Verder werden achter de eerste linie verdere versterkte plaatsen opgericht voor als de vijand toch zou doorbreken, en bouwde men Lyon en Parijs uit om als "reduit national" te dienen: finale plaatsen waarop een verslagen leger zich kon terug trekken om hopelijk de vijand zo lang mogelijk te weerstaan in een soort "the Alamo" scenario.
  • Er werden in de eerste zeven jaar van het constructieprogramma 177 forten en 40 intermediaire ouvrages gebouwd. De "Index de la fortification Française 1874-1914" bevat meer dan 1700 entries (maar deze omvatten ook kleinere werken als infanterie ouvrages, versterkte magazijnen etc.) De bouw ging echter door tot in 1914 waar men bijvoorbeeld in het Fort de Vacherauville te Verdun het beton nog aan het gieten was toen de Duitsers binnen vuurbereik kwamen.

Séré de Rivieres

  • De forten werden vanaf 1884 door Séré de Rivières gebouwd en de modernisatie en toevoeging van nieuwe forten en klenere fortificaties ging tot in 1914 door. Typisch aan de forten van Séré de Rivierès was dat deze omgeven waren door een droge gracht van grote dimensies.
  • Deze grachten werden gedekt door flankeringsorganen (caponnières en later coffres de contrescarpe) die de lengte van de gracht onder vuur konden nemen.
  • Voor de dekking van de grachten werden twee stukken in gebruik genomen : de "douze de culasse" en het canon revolver Hotchkiss (volledige naam: canon revolver Hotchkiss de 40 mm de défense de fossé mle 1879.) In een flankeringsorgaan waren er normaal twee schietgaten één voor elk één van deze stukken.

Beschrijving

  • De douze culasse was een merkwaardig stuk. De loop was afkomstig van een gladde bronzen houwitser uit 1853 Canon-obusier modèle 1853 het zogenaamde "Canon de l'empereur" (Napoleon III) voorzien van trekken en velden in 1859 als veldgeschut en uit dienst genomen na de Frans-Pruissische oorlog waar het een groot deel van het artilleriepark uitmaakte.
  • Men sneed de achterkant van de loop af en bouwde een kulas type de Lahitolle 'gelijkaardig aan dit van de Canon de 95 modèle 1888 de Lahitolle in. Dit alles werd geplaatst op een affuit van een kanon 4. de campagne mle 1868 of een affuit van een kanon 7 of 5 de casemate beiden ijzeren constructies met als terugslagmechanisme een eenvoudige oplopende helling op het affuit wat voldoende was om het na een schot terug in battterij te brengen.
  • Het kanon werd gekozen wegens zijn goedkoopheid wegens de beschikbaarheid van de 12cm houwitser in grote aantallen in reserve en hetzelfde voor de affuiten, en men had grote aantallen nodig in de gigantische hoeveelheid forten die werden gebouwd.

Munitie

  • Er werden twee obussen voorzien: een explosive obus die bedoeld was om pogingen om de grachten te overschrijden , bijna zoals in de middeleeuwen met ladders, bruggetjes, fascines (bundels takken). Met granaten van 12 kg met een aanvangssnelheid van 288m/sec te verijdelen. Een voordeel tegenover moderne stukken was dat de granaten eigenlijk te zwak waren om het fort zelf al te ernstig te beschadigen.
  • Er werd ook een kartets voorzien, gevuld met 384 ballen van 44 gram. Dit als secundaire opdracht (anti infanterie, wat eigenlijk de opdracht was van het 40mm canon revolver)
  • Het stuk werd geladen met zwart kruit, wat de vuursnelheid beperkte door de grote hoeveelheid rook die dit veroorzaakte zowel binnen het flankeringsorgaan als erbuiten (waarneming moeilijk). Hoewel een vuursnelheid van 6 schoten per minuut mogelijk was , werd deze na een tijdje beperkt door de rookontwikkeling tot 2 à 3 schoten per minuut. (eigenlijk te weinig).
  • De normale munitievoorraad was 75 kartetsen en 75 granaten per stuk. Véél te weinig voor een belegering.

Economisch

  • Er werden ongeveer 700 stuks gebouwd, een geschatte besparing van 1,610 miljoen Franse frank ten opzichte van als men een nieuw stuk had ontworpen en gebouwd. Daarbij werd dan nog niet het gebruik van bestaande munitie geteld.

In de eerste wereldoorlog

  • Tijdens de eerste wereldoorlog was het nog steeds het standaard flankeringsgeschut van de grachten in de forten.
  • één stuk staat opgesteld op een binnenplein van het Musée de l'armée in Parijs. de beschadiging van de voorkant van de loop door granaatsplinters is goed zichtbaar. Dit stuk zou uit het Fort de Vaux komen het zou ingezet geweest zijn tijdens de belegering ervan in 1916. Doch de andere bronnen vermelden enkel de aanwezigheid van mitrailleurs in het fort tijdens de belegering.
  • Over een inzet aan het front is mij niets bekend , de korte dracht en de grote rookontwikkeling die de positie van het stuk verraadden zijn waarschijnlijk de oorzaken.

Na de eerste wereldoorlog

  • Er zijn documenten dat ze nog in enkele actief bezette forten aanwezig waren in de tweede wereldoorlog en nog niet vervangen door mitrailleurs.
  • In de Maginot lijn werd de flankering van grachten algemeen gedaan door een combinatie van mitrailleurs en als de financien het toelieten (Hackenberg bijvoorbeeld) werd er ook nog een korte 75mm bij geplaatst. Zodat hetzelfde principe verkregen werd: een anti infanterie stuk gecombineeerd met een kort kanon. Enkel vroege en belangrijke forten Hackenberg en Hochwald (meteen de twee grootste forten uit de linie) zijn van grachten voorzien, de financiën (toen men de rekening kreeg van deze die reeds voltooid waren) lieten deze niet toe voor de andere forten.
  • Er bestaan tegenwoordig bijna geen exemplaren van de douze kulasse (vergeet niet dat brons altijd een hoge schrootwaarde heeft gehad). Voor zover ik weet staat er één in een binnenplein uit het fort van Vaux in het Musée de l'armée te Parijs.(spijtig genoeg niet toegankelijk voor het publiek, ik heb reeds speciale aanvragen gedaan om dat plein op te kunnen dat vol 19de en vroeg 20ste eeuwse artillerie staat, maar heb steeds een weigering ontvangen). Een tweede origineel waarvan ik niet weet waar het staat komt ook uit het fort van Vaux. Een derde origineel staat in de centrale redoute van het fort van het fort van Villey-le-Sec, nabij Toul.(men gaat er daar prat op dat deze de enige originele douze culasse is in perfecte staat) Deze komt eigenlijk uit het Fort van Troyon, weggenomen voor dit laatste fort open werd gesteld voor het publiek, men is er in Troyon nog steeds zeer boos over dat deze transfer van dit unieke stuk is gebeurd.
  • Een moderne kopie, gebouwd door een technische school, (mooi initiatief, zou meer mogen gebeuren) van het stuk staat in het fort van d'Uxegney.
Afkomstig van WO1Wiki NL, de Vrije Encyclopedie. "http://www.forumeerstewereldoorlog.nl/wiki/index.php/Canon_de_12_culasse"
Personal tools