/** * */

Alfred von Tirpitz

Alfred von Tirpitz (in 1900 geadeld), Duits admiraal en staatsman, * Küstrin, 19 mrt. 1849, † Ebenhausen (bij München), 6 mrt. 1930. T., die in 1865 in dienst trad bij de Pruisische marine, legde in de jaren 1877-88 de basis voor het torpedowapen. Als chef-staf van het opperbevel van de keizerlijke marine (1892-95) voerde hij een belangrijke reorganisatie van de vlooteskaders en de gevechtsopleiding van de zeestrijdkrachten door. In 1896/97 was hij commandant van het kruisereskader in Oost-Azië en zette zich in voor de verwerving van het vlootsteunpunt Tsingtau (Kiautschou) in China.

In juni 1897 werd T. staatssecretaris (= minister) van Marine; in mrt. 1898 ook Pruisisch minister van staat. Door de grote vlootwetten van 1898 en 1900 creëerde T. de Duitse Hochseeflotte. In de vlootwet van 1906 werd de uitbreiding van de Duitse kruisereskaders in het buitenland vastgelegd; de vlootwet van 1908 verhoogde de gevechtskracht van de Duitse vloot door het uitfaseren van oorlogsschepen die door de ontwikkeling van nieuwe typen van slagschepen en –kruisers ("dreadnoughts") verouderd waren. In 1911 werd hij tot grootadmiraal benoemd.

Door T. werd Duitsland de op één na sterkste zeemacht ter wereld. Hij was mede de oorzaak van de Duits-Britse vlootrivaliteit, toen hij het oorspronkelijk tegen Frankrijk en Rusland gerichte vlootconcept een op Groot-Brittannië afgestemde, heimelijk agressieve koers gaf. Deze vlootpolitiek rechtvaardigde hij vooral door de zogenoemde "Risikogedanke" (risicotheorie). Dat wilde zeggen, dat de Duitse marine zodanig versterkt moest worden, dat de Engelsen voor het risico van een aanval op de Duitse vloot zouden terugschrikken en van een militaire interventie zouden worden afgehouden. In de Rijksdag (het Duitse parlement), in de publiciteit, en tegenover keizer Wilhelm II wist hij zijn standpunt met verve te verdedigen, zodat hij ten slotte naast de rijkskanselier de invloedrijkste politicus werd. De missie van de Britse minister van Oorlog Haldane naar Berlijn in febr. 1912 om de Brits-Duitse tegenstellingen die het gevolg waren van de maritieme bewapeningswedloop van hun scherpe kanten te ontdoen, was dan ook bij voorbaat tot mislukken gedoemd en liep stuk op verzet van Tirpitz.

Tijdens de Wereldoorlog bepleitte hij in het Grote Hoofdkwartier de onmiddellijke en volledige inzet van de Hochseeflotte en een onbeperkte onderzeebootoorlog. Aangezien zijn doelstellingen echter op den duur onverenigbaar waren met de door de Duitse kanselier Bethmann Hollweg gevoerde terughoudende politiek trad T. in mrt. 1916 uit protest af.

In de herfst van 1917 stichtte hij samen met Kapp (Wolfgang Kapp, 1858-1922, die in 1920 een mislukte staatsgreep zou plegen, waaraan T. overigens niet meedeed) en anderen de Deutsche Vaterlandspartei, die volgens de oprichters beoogde het moreel en de overwinningswil van het Duitse volk te versterken. Van 1908 tot 1918 was T. lid van het Herrenhaus (Pruisische Eerste Kamer) en had als afgevaardigde van de Duitsnationalen van 1924-28 zitting in het Duitse parlement.

In 1925 stelde Hindenburg zich op zijn aandringen beschikbaar als presidentskandidaat. T. schreef: "Erinnerungen" (1919) en "Politische Dokumente" (2 dln., 1924-26).

Lit.: Hassell, Ulrich von: Tirpitz, Leben und Wirken (1920); Delbrück, Hans: Ludendorff, Tirpitz, Falkenhayn (1920); Michalik, Bernhard: Probleme des deutschen Flottenbaues (1931); Trotha, Adolf von: Grossadmiral von Tirpitz. Flottenbau und Reichsgedanke (1932); Hallman, Hans: Der Weg zum deutschen Schlachtflottenbau (1933); Scheibe, Albert: Tirpitz (1934); Schulze-Hinrichs, Alfred: Grossadmiral Alfred von Tirpitz (1958); Uhle-Wettler, Franz: Alfred von Tirpitz in seiner Zeit (1998).

Externe link

Afkomstig van WO1Wiki NL, de Vrije Encyclopedie. "http://www.forumeerstewereldoorlog.nl/wiki/index.php/Alfred_von_Tirpitz"
Personal tools