Forum Eerste Wereldoorlog Forum Index Forum Eerste Wereldoorlog
Hťt WO1-forum voor Nederland en Vlaanderen
 
 FAQFAQ   ZoekenZoeken   GebruikerslijstGebruikerslijst   WikiWiki   RegistreerRegistreer 
 ProfielProfiel   Log in om je privť berichten te bekijkenLog in om je privť berichten te bekijken   InloggenInloggen   Actieve TopicsActieve Topics 

Sophie de Schaepdrijver - De Groote Oorlog"

 
Plaats nieuw bericht   Plaats Reactie    Forum Eerste Wereldoorlog Forum Index -> Boeken en recensies Actieve Topics
Vorige onderwerp :: Volgende onderwerp  
Auteur Bericht
louis



Geregistreerd op: 6-10-2009
Berichten: 343
Woonplaats: Leiden

BerichtGeplaatst: 03 Okt 2010 9:52    Onderwerp: Sophie de Schaepdrijver - De Groote Oorlog" Reageer met quote

Ik heb het boek "De Groote Oorlog" (subtitel: "het koninkrijk BelgiŽ tijdens de Eerste Wereldoorlog") van Sophie de Schaepdrijver gelezen. Er zijn veel verwijzingen naar dit boek op deze site maar ik zag nog geen bespreking, dus schrijf ik er maar een.

Eerst de statistieken: het stamt uit 1997, ik las de paperback versie, de vijfde druk, uit 1999. Het boek heeft 305 pagina's, exclusief inhoudsopgave, literatuurlijst (met toelichting, zeer interessant voor wie zich verder wil verdiepen), noten en register (dat overigens louter een personenregister is).

Zoals de subtitel al aangeeft gaat het over BelgiŽ in de oorlog. Het focust op de binnenlandse situatie.

Eerst wordt in hoofdstuk 1 beschreven wat voor land BelgiŽ voor de oorlog nu eigenlijk was. Een citaat van pagina 42 over de neutraliteit:

Quote:
Bij burgers en regering was het besef van eenzijdigheid steviger verankerd dan men zich nu kan voorstellen. De Belgen van 1914 voelden zich even neutraal als de Zwitsers van vandaag: nog op 29 juli 1914 registreerde Stijn Streuvels het alom heersende geloof in 'onze heilige, onschendbare onafhankelijkheid, onze neutraliteit die ons vrijwaart voor de oorlog'.


De Duitse inval een paar dagen later kwam dan ook als een harde klap aan. En (pagina 45):

Quote:
Niemand in BelgiŽ meende in ernst dat zelfs een versterkt leger het land kon verdedigen bij een frontale aanval. Echter - zo luidde de redenering - hoe mťťr BelgiŽ zich bereid toonde zijn neutraliteit ook daadwerkelijk te verdedigen, hoe onaantrekkelijker juist zo'n frontale aanval zou worden.


Dit is precies de redenering die ook in Nederland aan het beleid ten grondslag lag, doch die daar, ander dan in BelgiŽ, wel succesvol was. BelgiŽ had de pech voor de Duitsers een interessantere ligging te hebben.

Het grootste deel van het boek gaat over BelgiŽ als bezet land. De bewoners werden teruggeworpen op hun eigen gemeente omdat reizen praktisch onmogelijk werd gemaakt en bovendien dit de enige bestuurslaag was die niet volledig door de Duitsers werd overgenomen. Interessant is ook te lezen hoe de Duitsers probeerden de tegenstellingen tussen Vlamingen en Walen (een tegenstelling die voor de oorlog ook al speelde maar nog niet bijzonder lang) te vergroten en hoe de Vlamingen (en in mindere mate, Walen) daarop reageerden. Zo ging de vervlaamsing van de Gentse universiteit, dat voor de oorlog al een wens van de Vlaamse activisten was, zeer moeizaam omdat de meeste Vlamingen hun rechten niet als gunst van de bezetter wensten te krijgen. In de oorlog kwam van (althans hoger) onderwijs sowieso al niet veel, ook in andere landen niet, omdat studenten in die situatie beter elders ingezet konden worden (als soldaat dan wel arbeider).

Maar ook aan het front speelde de taalstrijd. Op pagina 191 schrijft De Schaepdrijver:

Quote:
De actieve Vlaamsgezindheid aan het front was in hoge mate een zaak van katholieke intellectuelen, waarin godsdienstig en flamingantisch apostolaat aanvankelijk niet van elkaar te onderscheiden waren. Het verwilderde leger was een missiegebied, de zedelijke en Vlaamse verheffing ervan een zelfgekozen opdracht voor de aalmoezeniers en brancardiers en de voormalige studentenleiders die het kader vormden van wat later de 'frontbeweging' zou gaan heten.


De Vlaamse zaak werd dus deels een godsdienstige zaak. Mij verwonderde dit nogal, omdat bij mijn weten het geloof in BelgiŽ niet langs taalgrenzen was gescheiden (katholiek aan beide zijden van de taalgrens), en geloof juist een van de weinige zaken was die de Vlamingen en Walen gemeen hadden (en, afgezien van de algehele secularisering, nog steeds hebben).

De schrijfster laat zich niet meeslepen door het onderwerp en analyseert een en ander met gepaste nuchterheid en laat niet na mythes waar nodig te weerlegen, zoals op pagina 189 over de vermeende grote hoeveelheden Vlamingen die zouden zijn gesneuveld doordat zij de Franstalige bevelen niet begrepen. Het blijkt ook uit een quote als deze van pagina 246 (volgend op vele pagina's waarin uiteen is gezet hoe de Belgen tegen het eind van de oorlog steeds meer onder de bezetting gingen lijden en hoe en de bezetting ook steeds verhardde):

Quote:
En ondanks sommige excessen waren de Duitsers in BelgiŽ geen bloeddronken Hunnen, die jonge meisjes met wagonladingen tegelijk voor hun bacchanalen lieten aanrukken. Veel bezetters bleken redelijke mensen, die er tenslotte ook niet om hadden gevraagd. Maar het bleef wťl een militaire bezetting. De gedachte dat zij altijd zou blijven duren, was haast onverdraaglijk.


Ik had bij het lezen wel af en toe het idee dat ik de weg een beetje kwijtraakte. Ik heb er niet de vinger op kunnen leggen waar dat aan ligt, wellicht komt het doordat er wel erg veel voor mij nieuwe namen in voorkomen. Een Belg zal hier wellicht minder problemen mee hebben dan ik, Nederlander zonder specifieke kennis van binnenlandse situatie van BelgiŽ destijds. Mocht ik er aan toekomen het boek nog een keer te lezen dan meld ik hier nog wel of deze beoordeling bij herlezing wijzigt. Overigens is het heel lang geleden dat ik een Nederlandstalig stuk las waarin woorden voorkomen die ik in het geheel niet ken, in dit boek gebeurde het enkele malen.

Desalniettemin vond ik het zeker een interessant en lezenswaardig boek.
Naar boven
Bekijk gebruikers profiel Stuur privť bericht
Pegoud
Moderator


Geregistreerd op: 28-3-2005
Berichten: 7621
Woonplaats: Brabant

BerichtGeplaatst: 03 Okt 2010 12:00    Onderwerp: Reageer met quote

Leuke en uitgebreide recensie weer, louis, bedankt daarvoor. Ik heb het boek zelf ook maar 'm nooit uitgelezen. Misschien eens tijd daarvoor maken. Smile

Gr P
_________________
Wie achter de kudde aanloopt, sjouwt altijd door de stront.
Naar boven
Bekijk gebruikers profiel Stuur privť bericht
Ieperiet



Geregistreerd op: 17-2-2005
Berichten: 470
Woonplaats: Westerlo be.

BerichtGeplaatst: 03 Okt 2010 20:54    Onderwerp: Reageer met quote

[quoteDe schrijfster laat zich niet meeslepen door het onderwerp en analyseert een en ander met gepaste nuchterheid en laat niet na mythes waar nodig te weerlegen, zoals op pagina 189 over de vermeende grote hoeveelheden Vlamingen die zouden zijn gesneuveld doordat zij de Franstalige bevelen niet begrepen. Het blijkt ook uit een quote als deze van pagina 246 (volgend op vele pagina's waarin uiteen is gezet hoe de Belgen tegen het eind van de oorlog steeds meer onder de bezetting gingen lijden en hoe en de bezetting ook steeds verhardde):

Quote:
En ondanks sommige excessen waren de Duitsers in BelgiŽ geen bloeddronken Hunnen, die jonge meisjes met wagonladingen tegelijk voor hun bacchanalen lieten aanrukken. Veel bezetters bleken redelijke mensen, die er tenslotte ook niet om hadden gevraagd. Maar het bleef wťl een militaire bezetting. De gedachte dat zij altijd zou blijven duren, was haast onverdraaglijk.


Ik weet niet uit welk vaatje Sofieke getapt heeft ze heeft het bloederig spoor vanaf de grens niet gevolgd medunkt.Voor mijn part doet ze de waarheid soms een beetje geweld aan.Ik heb het boek ook gelezen,maar sommige passages kwamen mij toch wat licht over.
Besluit: De beste kan zich wel eens vergalloperen.
Cool
_________________
_________________

Per ignem vincimus.
_________________
Naar boven
Bekijk gebruikers profiel Stuur privť bericht
lancier



Geregistreerd op: 29-7-2006
Berichten: 432
Woonplaats: Brugge

BerichtGeplaatst: 03 Okt 2010 21:28    Onderwerp: Reageer met quote

Ik heb het boek niet gelezen (nog niet) , maar wel scripties , boeken en thesissen over fronters..... enz. . In een bepaalde periode liepen Fronters over..... zoals ene " Schaepdrijver " ???? familie van .... ??? .
Cool
Terwijl de andere " de zaak " in ere hielden.

Cool
_________________
De weg van het 4de eskadron
Georges Remi Roose (1897-1975)

Gevallen voor Allen door Allen geprezen door 't vallen gerezen Hoog boven allen.
Naar boven
Bekijk gebruikers profiel Stuur privť bericht Verstuur mail
louis



Geregistreerd op: 6-10-2009
Berichten: 343
Woonplaats: Leiden

BerichtGeplaatst: 04 Okt 2010 8:22    Onderwerp: Reageer met quote

Ieperiet @ 03 Okt 2010 21:54 schreef:
Ik weet niet uit welk vaatje Sofieke getapt heeft ze heeft het bloederig spoor vanaf de grens niet gevolgd medunkt.Voor mijn part doet ze de waarheid soms een beetje geweld aan.Ik heb het boek ook gelezen,maar sommige passages kwamen mij toch wat licht over.
Besluit: De beste kan zich wel eens vergalloperen.
Cool

Welke passages doen de waarheid dan een beetje geweld aan en waarom denk je dat? Idem voor je stelling dat sommige passages jou te licht overkwamen, welke passages en waarop baseer jij dat?
Naar boven
Bekijk gebruikers profiel Stuur privť bericht
louis



Geregistreerd op: 6-10-2009
Berichten: 343
Woonplaats: Leiden

BerichtGeplaatst: 04 Okt 2010 8:32    Onderwerp: Reageer met quote

lancier @ 03 Okt 2010 22:28 schreef:
Ik heb het boek niet gelezen (nog niet) , maar wel scripties , boeken en thesissen over fronters..... enz. . In een bepaalde periode liepen Fronters over..... zoals ene " Schaepdrijver " ???? familie van .... ??? .
Cool
Terwijl de andere " de zaak " in ere hielden.

Ik heb geen idee wat je probeert te zeggen, maar doel je op de persoon die in het boek op pagina 197 als volgt wordt genoemd?

Quote:
Kenmerkend is het geval van korporaal Karel De Schaepdrijver (een verrre verwant van schrijfster dezes), die als zelf aangesteld ambassadeur van de frontbeweging in april 1918 naar de Duitse linies overstak, daarvoor ter dood werd veroordeeld, en na de oorlog naar Nederland vluchtte.


En op pagina 284:

Quote:
Karel de Schaepdrijver hield beschuldigende vertogen over 'De Moord op Onze Soldaten Gepleegd' en fulminieerde tegen de Belgische generals staf, waarbij vooral de antiflamingantische generaal Bernheim het moest ontgelden" 'gij kleinzoon van een Duitse Jood, die beter past in een concentratiekamp dan wel aan het hoofd van een legerafdeling[...]'
Naar boven
Bekijk gebruikers profiel Stuur privť bericht
lancier



Geregistreerd op: 29-7-2006
Berichten: 432
Woonplaats: Brugge

BerichtGeplaatst: 04 Okt 2010 10:26    Onderwerp: Reageer met quote

Ja, die is het " Karel De Schaepdrijver ".
_________________
De weg van het 4de eskadron
Georges Remi Roose (1897-1975)

Gevallen voor Allen door Allen geprezen door 't vallen gerezen Hoog boven allen.
Naar boven
Bekijk gebruikers profiel Stuur privť bericht Verstuur mail
Berichten van afgelopen:   
Plaats nieuw bericht   Plaats Reactie    Forum Eerste Wereldoorlog Forum Index -> Boeken en recensies Tijden zijn in GMT + 1 uur
Pagina 1 van 1

 
Ga naar:  
Je mag geen nieuwe onderwerpen plaatsen
Je mag geen reacties plaatsen
Je mag je berichten niet bewerken
Je mag je berichten niet verwijderen
Ja mag niet stemmen in polls


Powered by phpBB © 2001, 2002 phpBB Group